Ο Άραχθος που καταστρέψαμε!

Είναι οι εικόνες που βλέπεις, που ακολούθως… μπερδεύονται με τα όνειρα, για να δημιουργήσουν την πρόταση… Αυτή που πρέπει ν’ αναλυθεί πολλαπλώς και ποικιλοτρόπως, για ν’ αποτελέσει το αντικείμενος της διεκδίκησης, η οποία ακολούθως θα γίνει δράση. Είναι οι κανόνες της ζωής και ακριβώς αυτοί, που διαμορφώνουν σήμερα μια πρόταση, η οποία έπρεπε να είχε συζητηθεί και ν’ αποτελέσει αντικείμενο διεκδίκησης της αρτινής κοινωνίας, πέντε δεκαετίες πριν… Όμως κάλιο αργά, παρά ποτέ…

Η μία απ’ τις διαδρομές του καλοκαιρού, προς τον ποταμό Αχέροντα, μπορούσε ν’ αποτελέσει και αποτέλεσε ταρακούνημα στην σκέψη, εκ της αξιοποίησης και μόνο που έχει λάβει ο ποταμός Αχέρων, που καμία σύγκριση και σε κανένα επίπεδο δεν μπορεί να έχει με τον Άραχθο. Η άλλη στον Αχελώο και την ομώνυμη κοιλάδα, για την οποία έχει κάνει σημαντικούς και συστηματικούς αγώνες, ο Αντώνης Κοσσυβάκης, για να μπορεί σήμερα, να μετράει τ’ αποτελέσματα…

Στις πύλες του Άδη, ένα κυριακάτικο πρωινό, απ’ τον δρόμο όλα έδειχναν, ότι θα βρεθούμε μπροστά σε κοσμοπλημμύρα και με τις παλιές αναμνήσεις, έλεγες πως σωστά κάνουν οι επισκέπτες και επιλέγουν αυτόν τον χώρο, για λίγες ή πολλές ώρες. Όμως η πραγματικότητα, δεν δικαιώνει τις πρότερες σκέψεις. Ένα πολύ απλό τοπίο, χωρίς τις ιδιαίτερες συγκινήσεις. Όσοι σκέφτηκαν να αγοράσουν κάποια φουσκωτά, για μια απλή και χωρίς ιδιαίτερες συγκινήσεις διαδρομή, αποδείχτηκαν ιδιαίτερα ευφυείς… Χρυσές δουλειές, κάνουν οι επιχειρηματίες του είδους. Το ίδιο συμβαίνει και με όσους έχουν τα άλογα, με τα οποία για να κάνεις μια βόλτα, θα πληρώσεις «τον κούκο για αηδόνι»! Πολύς ο κόσμος, άρα και ο συνωστισμός, για μια θέση στο φουσκωτό ή για μια βόλτα με το άλογο.

Κάποιοι, εκεί στην Γλυκή Θεσπρωτίας, σκέφτηκαν ότι ο ποταμός, για κάθε περιοχή, είναι δώρο της φύσης, άρα πρέπει ν’ αξιοποιηθεί. Και σήμερα είναι πανελλήνιος προορισμός και ο κόσμος της περιοχής, έχει εξασφαλίσει την διαβίωση του, αν βέβαια έχει όρεξη για δουλειά και ιδέες για να τις υλοποιήσει…

Σε άκρη τόπου, οι παραλίες του Αχελώου, είναι επίσης πανελλήνιος προορισμός και ο συνωστισμός που παρατηρείται ειδικά τον Ιούλιο, τον Αύγουστο και μέχρι τα μέσα Σεπτεμβρίου, οδηγεί σε προβληματισμό… Το ρεπορτάζ που δημοσιεύει στην σελίδα 46, σήμερα η «Γ», τα λέει όλα και οδηγεί σε ευρύτερο προβληματισμό… Με σημαντικότερο το γεγονός ότι όλα τα γύρω χωριά, αποκτούν κίνηση και προοπτική για πολύ σημαντικότερα πράγματα…

Ξεπουλήσαμε τον Άραχθο

Οι εικόνες και  παρατηρήσεις, απ’ τα δύο σημεία των καλοκαιρινών διαδρομών, οδηγούν σε συγκρίσεις και προβληματισμό…

-Ο Άραχθος, δεν θα μπορούσε να δίνει στην Άρτα, όλα όσα δίνουν ο Αχέροντας και ο Αχελώος, ίσως και πολύ περισσότερα;

Το ερώτημα προκύπτει από μόνο του, για κάθε αρτινό που σκέφτεται τον δύσμοιρο αυτό τόπο, που κάθε καλοκαίρι… παραδίδεται αμαχητί, στην φυγή των πάντων, για να είναι η πόλη, που έχει στο κέντρο της, το μοναδικό ποτάμι μια έρημη πόλη!

Απ’ το Φράγμα του Πουρναρίου ως το Αρχαιολογικό Μουσείο, ίσως και πιό κάτω, ο Άραχθος, μπορούσε να είχε μετατραπεί σ’ έναν επίγειο παράδεισο με άμεση αναφορά στην τοπική οικονομία, μιας και θα προσέφερε και δυνατότητα ίδρυσης νέων επιχειρήσεων στον τομέα του τουρισμού, αλλά και θέσεις εργασίας, εκεί που δεν υπάρχουν και αναζητούνται με το τηλεσκόπιο…

Το έχουμε εμπεδώσει, απ’ την μακρά πορεία στην δημοσιογραφία, φυσικά με βάση το μεγάλο ενδιαφέρον για τον τόπο… Διαχρονικά, απ’ την μεταπολίτευση και μετά, όσοι εκπροσώπησαν αυτόν τον τόπο, σε κάθε χρονική και πολιτική συγκυρία, ήταν πολύ κατώτεροι των περιστάσεων! Ήξεραν να ξεπουλάνε και να μην διεκδικούν, ούτε το αυτονόητο.

Αναγκαστικά πρέπει να γυρίσουμε πίσω στο μακρινό 1972, που υπογράφηκε η σύμβαση για την κατασκευή του Φράγματος Πουρναρίου, που αν και αποικιακή, προέβλεπε κάποια ανταποδοτικά και κάποιες υποχρεώσεις της ΔΕΗ, που αν είχαν γίνει πράξη, μπορεί η εικόνα της περιοχής μας, να ήταν πολύ διαφορετική και η δύσμοιρη Άρτα, να μην είναι κάθε καλοκαίρι, παραδομένη στην φυγή και την κατάντια…

Απ’ την λειτουργία του Φράγματος Πουρναρίου, η Άρτα μετράει μόνο πληγές και κανένα καλό, αν εξαιρέσει κανένας την περίοδο  κατασκευή του, που προσέφερε πολλές θέσεις εργασίας.

Η πρώτη μεγάλη καταστροφή, στο ιστορικό γεφύρι. Το παγκόσμιο μνημείο κινδύνεψε να καταρρεύσει, γιατί κανένας δεν είχε προβλέψει το τι θα έφερνε μαζί της, η λειτουργία του Φράγματος Πουρναρίου… Το νερό, ερχόταν απ’ τις τουρμπίνες του φράγματος πεντακάθαρο και δεν χρειάστηκαν παρά εννιά χρόνια, για να προχωρήσει η καταστροφή!

[Σεμνύνομαι να θυμίσω ότι είναι ένας εξ αυτών που αποκάλυψαν το τεράστιο πρόβλημα και με την δημοσιότητα που έλαβε το θέμα, εξασφαλίστηκαν σε χρόνο ρεκόρ, εξασφαλίστηκαν τα κονδύλια και το παγκόσμιο μνημείο παραμένει αγέρωχο και εκτός των άλλων μας θυμίζει, το πόσο αδιάφοροι άνθρωποι κληρονόμησαν, αυτό το δώρο της ιστορίας].

Λίγα χρόνια μετά, Φεβρουάριος του 1991, η προχειρότητα με την οποία αντιμετώπιζε η ΔΕΗ την διαχείριση του νερού, οδήγησε στον αφανισμό μια ολόκληρη οικογένεια ρομά, η οποία βρέθηκε στην κοίτη του Αράχθου, δίπλα στο Γεφύρι, άνοιξαν τα νερά απ’ το Πουρνάρι και βρέθηκαν πέντε άτομα, πνιγμένα λίγο πιό κάτω απ’ την Ιερά Μονή Κάτω Παναγιάς…

Από τότε οι καταστροφές που καταγράφονται είναι πολλές, εκ των οποίων οι περισσότερες, δεν έχουν αποκατασταθεί ακόμη… Για να φτάσουμε στην 5η Φεβρουαρίου του 2015, που η πλημμύρα με την οποία απειλήθηκε η περιοχή, είναι πρωτοφανής και έχει την αιτία της και πάλι στην απληστία της ΔΕΗ! Δεν είχαν προνοήσει να διαχειριστούν σωστά το νερό και με φόντο την απληστία κάποιων υπηρεσιακών παραγόντων, η περιοχή γνώρισε πρωτοφανείς κινδύνους… Και κανένα εκ των προβλημάτων που άφησε πίσω της, η πρωτόγνωρη πλημμύρα, κανένα δεν αντιμετωπίστηκε με την επάρκεια που απαιτούν οι καιροί… Μετράμε μόνο πληγές και χαϊδεύουμε την ΔΕΗ, που δεν ήταν συνεπής, σε καμία απ’ τις υποχρεώσεις που προέβλεπε, έστω και η αποικιακή σύμβαση, που είχε υπογραφεί, πριν περίπου πενήντα χρόνια…

Συνεχής ροή και έργα…

Δεν υπάρχει λόγος, να εντρυφήσουμε στις λεπτομέρειες της αποικιακής σύμβασης παραχώρησης του Πουρναρίου στην ΔΕΗ, γιατί και τα πιό γενικά, μπορούν ν’ αποδείξουν το πόσο κατώτεροι των περιστάσεων ήταν και είναι όσοι έτυχε να εκπροσωπήσουν ή να εκπροσωπούν, αυτόν το τόπο…

Για τα ανταποδοτικά που μας έκλεψε η ΔΕΗ, έκαναν και κάνουν λόγο, όλοι όσοι θέλουν με τον λόγο τους, να… μαγέψουν τα πλήθη και να δείξουν ότι νοιάζονται για τον τόπο. Όμως η πραγματικότητα είναι σκληρή. Ποτέ και από κανέναν, δεν έγινε μια ουσιαστική διεκδίκηση των ανταποδοτικών, σε διάρκεια πενήντα χρόνων περίπου. Τα θυμούνταν κάποιοι, για να δημιουργήσουν εντυπώσεις όταν ερχόταν στην Άρτα κάποιος πρωθυπουργός (σ.σ. πέρασαν και πολλοί από τότε) ή κάποιος αρμόδιος για την ΔΕΗ υπουργός.

Τελευταία φορά, που με έμφαση ετέθη το θέμα, ήταν περί τα μέσα του 1996, που είχε επισκεφτεί την Άρτα ο τότε πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης και αρμόδια υπουργός Ανάπτυξης Βάσω Παπανδρέου… Ο αείμνηστος δήμαρχος Κώστας Βάγιας, στην συνάντηση που είχε και με τους δυό, έθεσε το θέμα των υποχρεώσεων της ΔΕΗ, ο Σημίτης σημείωσε το αίτημα, αλλά στην συνέχεια, οι αλήστου μνήμης εκσυγχρονιστές του ΠΑΣΟΚ, είπαν στον πρωθυπουργό, να μην δώσει και τόση σημασία στα όσα είπε ο Βάγιας «γιατί είναι δεξιός». Άρτα το μεγαλείο σου, βασίλεμα δεν έχει!

Από τότε, σε κάποιες προεκλογικές συγκεντρώσεις, ακουγόταν τα αντισταθμιστικά της ΔΕΗ, για να φτάσουμε στο έτος 2015 που η υπουργός της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ Όλγα Γεροβασίλη, έθεσε το θέμα στην πραγματική του διάσταση και έχουμε τα πρώτα αποτελέσματα, σε σχέση με την διευθέτηση της κοίτης του Αράχθου, δουλειά, που έπρεπε να είχε κάνει η ΔΕΗ, αμέσως μετά την λειτουργία του φράγματος Πουρναρίου. Μπορεί να έχουν ελπίδες, ως προς την διευθέτηση, που είναι ένα μέρος του αιτήματος, γιατί το κυρίαρχο αίτημα για την περιοχή, είναι να δώσει ο Άραχθος, αυτό που έχει την δυνατότητα να δώσει στην περιοχή…

Βέβαια στην παρούσα συγκυρία, η ΔΕΗ είναι στα κακά της τα χάλια, που σημαίνει ότι κάθε διεκδίκηση, μπορεί να βρει μπροστά της τείχος της εύκολης δικαιολογίας… Αυτό σε καμία περίπτωση, για τους σκεπτόμενους πολίτες, δεν σημαίνει πως πρέπει να εγκαταλειφθεί η ιδέα της διεκδίκησης, έστω και μετά από πενήντα χρόνια. Πράγμα για το οποίο, δεν είμαστε και τόσο αισιόδοξοι, αλλά η υπενθύμιση επιβάλλεται, γιατί μπορούμε να ποντάρουμε και στο φιλότιμο. Το οποίο δεν έχει φανεί, σε καμία χρονική συγκυρία, αλλά τι να κάνουμε… Η ελπίδα πεθαίνει τελευταία!

Η Λίμνη Πουρναρίου…

Μαθητές των πρώτων τάξεων του Γυμνασίου, πήγαν εκδρομή στην Λίμνη Πλαστήρα και όπως μάθαμε όλοι είχαν να σχολιάσουν το γεγονός, ότι η συγκεκριμένη Λίμνη, μπροστά στην Λίμνη Πουρναρίου δεν είναι τίποτα.

Κι όμως η Λίμνη Πουρναρίου, απολαμβάνει την πανελλήνια δημοσιότητα, όταν πνίγεται εκεί, κανένας άτυχος ερασιτέχνης ψαράς και η Λίμνη των προκομμένων Θεσσαλών, αποτελεί προορισμό για όλους τους Έλληνες! Απ’ Αλεξανδρούπολη, μέχρι την Κρήτη… Αυτό και μόνο, το καταγεγραμμένο γεγονός, τα λέει όλα, για την κατάντια αυτών που εκπροσώπησαν και εκπροσωπούν την Άρτα… Ένα ανεπάντεχο δώρο, της αποικιακής σύμβασης, η τεχνητή Λίμνη Πουρναρίου, με τον καιρό έγινε πιό φανταστικός χώρος και από πολλές φυσικές λίμνες. 

Όμως και για το θέμα αυτό, μία απ’ τα ίδια. Πενήντα χρόνια μετά και δεν έγινε από Θεού, τουλάχιστον να κατασκευαστεί και να λειτουργήσει ο περιμετρικός δρόμος, που έτσι κι αλλιώς θα ήταν πρόκληση και για το επιχειρείν… Θα μπορούσε, μόνο ο περιμετρικός δρόμος, να καταστήσει την Λίμνη Πουρναρίου, τουριστικό προορισμό…

Κοινή η επωδός και στην προσέγγιση του μεγάλου θέματος, με τον γενικό τίτλο Λίμνη Πουρναρίου. Έστω και μετά από πέντε δεκαετίες περίπου, μπορεί να συζητηθεί το θέμα και να προκύψει η διεκδίκηση. Και πάλι η αισιοδοξία περιορισμένη, αλλά ας υπάρχει στην επικαιρότητα το θέμα και βλέπουμε…

Πρόκληση…

Δεν πρόκειται για κάποια σπουδαία δουλειά, η καταγραφή των γεγονότων, που επιβεβαιώνουν τον τίτλο του ρεπορτάζ «ο Άραχθος που καταστρέψαμε»… Είναι όμως ένα κείμενο το οποίο μπορεί ν’ αποτελέσει τον λόγο του διαλόγου, για το θέμα αυτό. Μπορεί να καθοδηγήσει τους τοπικούς παράγοντες, σε περαιτέρω αναζήτηση, για να βρεθούν και οι ίδιοι μπροστά στο δέον γενέσθαι…

Δημοτικοί και περιφερειακοί σύμβουλοι, νέοι και παλιοί, μπορούν αποδείξουν το μέγεθος τους ενδιαφέροντος που έχουν για τον τόπο… Και θα είναι ίσως πιό συναρπαστική η ενασχόληση με τον Άραχθο και την ανάπτυξη του τόπου, απ’ το να γυρίζουν στις εκκλησίες, για να βγάζουν φωτογραφίες, που θα τις δημοσιεύσουν στο fb. Με την δεύτερη εκδοχή, την ματαιοδοξία τους υπηρετούν, ενώ με την πρώτη έχουν την δυνατότητα, ν’ αφήσουν το ελάχιστο στίγμα, στην ιστορία του τόπου…

Καθόλου τυχαία η αναφορά στους παλιούς και νέους αιρετούς… Δεκαετίες τώρα, δεν έχουμε ακούσει σε κάποια συνεδρίαση των δημοτικών συμβουλίων ή του περιφερειακού συμβουλίου, να τεθεί ένα θέμα που αφορά την προοπτική του Αράχθου, εκτός ημερησίας διάταξης…

Αυτό νομίζουμε, λέει πολλά…