AMBΡAKIA. H πόλη και τα μνημεία της

|

Η κα ΒΑΡΒΑΡΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ολοκλήρωσε ένα καταπληκτικό λεύκωμα με τα νέα ευρήματα από τις ανασκαφές στη δυτική νεκρόπολη της αρχαίας Αμβρακίας

 

 

 

 

 

Γράφει η

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΧΙΣΜΕΝΟΥ*

Φωτογραφίες:

ΒΑΣΙΛΗΣ ΓΚΑΝΙΑΤΣΑΣ

 

Έχουμε την υπέρτατη τύχη να ζούμε πάνω σε μία πόλη κάτω ακριβώς απ’ την οποία βρίσκεται θαμμένη μια άλλη λαμπρή και μεγάλη για την εποχή της, η αρχαία Αμβρακία. Η τύχη μας, όμως, γίνεται ακόμη μεγαλύτερη όταν μια ικανή και άξια αρχαιολόγος έχει ξεκινήσει μια σημαντική εκστρατεία προκειμένου να φέρει αυτή την εξαίσια πόλη ή τμήματά της στο φως, με νέες και ενδιαφέρουσες ανασκαφές. Αλλά το έργο της δεν περιορίζεται μόνο σ’ αυτό. Μεταξύ των άλλων, έχει εκδώσει πριν λίγες βδομάδες ένα καταπληκτικό λεύκωμα με τα νέα ευρήματα από τις ανασκαφές στη δυτική νεκρόπολη της αρχαίας Αμβρακίας. Πρόκειται για ένα συλλογικό έργο των αρχαιολόγων που δούλεψαν στις ανασκαφές μαζί με το υπόλοιπο προσωπικό, όχι μόνο το μόνιμο αλλά και το εποχιακό.

Το εξώφυλλο εντυπωσιακότατο. Απεικονίζει ένα όστρακο, τμήμα δηλαδή αγγείου που παρουσιάζει τον Απόλλωνα κιθαρωδό και προστάτη της αρχαίας Αμβρακίας. Είναι ένας Απόλλωνας διαφορετικός, ο Απόλλωνας Αγυιεύς, όπου αγυιά ήταν ο δρόμος. Το εξαιρετικό αυτό βιβλίο είναι μια ξενάγηση του αναγνώστη στην αρχαία Αμβρακία. Όπως τονίζει η κυρία Βαρβάρα Παπαδοπούλου, διευθύντρια της αρχαιολογικής υπηρεσίας Άρτας, ο σχεδιασμός, η συγγραφή και η επιμέλεια του βιβλίου έγιναν εν μέσω πολλών, δύσκολων και σύνθετων ρόλων που επιτελεί τόσο η ίδια όσο και το υπόλοιπο προσωπικό της υπηρεσίας.

Είναι σαφές πως ένα βιβλίο με τους αρχαιολογικούς θησαυρούς της πόλης μας είναι ένα μικρό αριστούργημα, που κάθε πολίτης της νέας Αμβρακίας θα έπρεπε να έχει στα χέρια του. Αλλά ακόμη περισσότερο να περάσει στα χέρια των παιδιών του για να διαβάσουν και να γνωρίσουν τον τόπο στον οποίο ευτύχησαν να γεννηθούν και να ζουν. Αυτός είναι και ο σκοπός, εξάλλου, της έκδοσης: η γνώση και βιωματική προσέγγιση των αρχαιολογικών χώρων από τους νέους κατοίκους της. Οι οποίοι μπορούν να έρθουν σ’ επαφή με την αρχαία πόλη που σιγά- σιγά εμφανίζεται μέσα από ανασκαφές. Ιδίως τις τελευταίες που έφεραν στο φως το μεγάλο αυτό νεκροταφείο, καταμαρτυρώντας και τα ήθη και έθιμα, τα ταφικά έθιμα, το βιοτικό επίπεδο, αλλά και τον πλούτο αυτής της αρχαίας αποικίας των Κορινθίων από τον 7.π.Χ αιώνα.

Η αυτογνωσία όμως πρέπει ν’ αποτελεί το δικό μας σκοπό. Είμαστε όχι μόνο οι επισκέπτες και οι παρατηρητές αυτών των έργων, αλλά ακόμη περισσότερο οι συνεχιστές αυτής της ζωής στο συγκεκριμένο χώρο. Το βιβλίο είναι μια πολυτελέστατη δίγλωσση έκδοση, που δίνει τη σωστή προοπτική για τουριστική αρχαιολογική και ιστορική προσέγγιση της Άρτας. Ο αναγνώστης βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα πλούσιο και μοναδικό φωτογραφικό υλικό, πάνω στο οποίο αποτυπώνεται η λαμπρότητα και η δόξα της πρωτεύουσας Αμβρακίας.

Οι επιγραφές που επιμελήθηκε η ίδια η κ. Παπαδοπούλου φανερώνουν μια εξαιρετική ποικιλία ονομάτων που συνδέονται με ανθρωπονύμια της αρχαίας πόλης. Η αρχαία πόλη μας, η Αμβρακία, είχε εξαιρετική πολεοδομική οργάνωση, ενδιαφέρουσα θέση, ειδικά οχυρωματικά, με θέα τη θάλασσα και προστάτη τον Άραχθο, με υψηλό βιοτικό επίπεδο, αλλά και πολιτισμική ακτινοβολία, στολισμένη με πολλά λαμπρά έργα, αγάλματα, ιερά, που τα μετέφεραν οι Ρωμαίοι στην Ρώμη με την κατάκτησή της. Συμμετείχε στους μεγάλους αγώνες, στους περσικούς πολέμους και στην ιστορική μοίρα της βυζαντινής και νεότερης ιστορίας, κατοχυρώνοντας την ελληνικότητά της, τον απίστευτο πλούτο της και την ταυτοποίησή της σαν μια ένδοξη και μεγάλη αρχαία και αργότερα βυζαντινή πόλη.

Έχουμε τα μνημεία της που το μαρτυρούν και συχνά το κραυγάζουν. Και θα είμαστε πολύ μικροί αν δεν καταφέρουμε ν’ ακούσουμε αυτή την κραυγή που προέρχεται ακριβώς μέσα από τα ίδια μας τα σπίτια, τους δρόμους, τον αέρα που μας περιβάλλει.

Ευχαριστώ θερμά την κ. Βαρβάρα Παπαδοπούλου για την καλοσύνη της να κάνουμε μια όμορφη συζήτηση εκ βαθέων για το βιβλίο – λεύκωμα «Αμβρακία, η πόλη και τα μνημεία της». Περιορίζομαι να της ευχηθώ να βρίσκει πάντα τη δύναμη να κάνει την επιστήμη της πράξη βγάζοντας στο φως τέτοιον πλούτο γνώσης και επίγνωσης της ταυτότητας και της κληρονομιάς μας.

 

nekropolis-evrimata-00-a